Belarus’ta Şirket Kurmak: Adım Adım Rehber 2025

Doğu Avrupa’nın stratejik konumunda yer alan Belarus, yabancı yatırımcılar için son yıllarda öne çıkan bir iş merkezi haline gelmiştir. Düşük vergi oranları, nitelikli işgücü ve yatırımcı dostu mevzuatıyla Belarus’ta şirket kurmak, özellikle Türk girişimciler için cazip bir fırsat sunmaktadır. Bu kapsamlı rehberde şirket kurulum sürecinin tüm adımlarını, gerekli belgeleri ve vergi avantajlarını detaylıca ele alacağız.

Neden Belarus’ta Şirket Kurmalısınız?

Belarus, iş dünyasına sunduğu imkânlarla Orta ve Doğu Avrupa’nın en cazip pazarlarından biri konumundadır:

• Düşük Kurumlar Vergisi: Standart kurumlar vergisi oranı %18’dir. Belirli bölgeler ve sektörler için özel teşvikler mevcuttur.
• Hi-Tech Park (HTP) Avantajı: Teknoloji şirketleri için kurumlar vergisi sıfır, kişisel gelir vergisi %9 ile uygulanmaktadır.
• Nitelikli ve Uygun Fiyatlı İşgücü: Belarus’taki mühendis, yazılımcı ve teknisyen maaşları Batı Avrupa’nın çok altındadır.
• Stratejik Konum: Rusya, Ukrayna, AB ülkeleri ve Asya arasında köprü konumunda. BDT (Bağımsız Devletler Topluluğu) pazarına serbest erişim.
• Serbest Ekonomik Bölgeler (SEZ): 6 farklı serbest ekonomik bölgede vergi muafiyetleri ve gümrük avantajları.
• Yabancı Yatırıma Açık: Yabancı uyruklu kişiler Belaruslu ortak olmaksızın %100 yabancı sermayeli şirket kurabilir.
• BDT Anlaşmaları: Rusya, Kazakistan, Kırgızistan ve Ermenistan ile ortak gümrük bölgesi (EAEU) kapsamında.

Belarus’ta Şirket Türleri (OOO, IP, ZAO)

Belarus’ta kurulabilecek başlıca şirket türleri şunlardır:

OOO (Ограниченная Ответственность Общество — LLC Karşılığı)

En yaygın tercih edilen şirket türüdür. 1 veya daha fazla ortak (yerel veya yabancı) tarafından kurulabilir. Minimum sermaye şartı düşüktür. Yönetim yapısı esnektir.

IP (Bireysel Girişimci — Şahıs Şirketi)

Tek kişi tarafından kurulur. Küçük işletmeler için idealdir. Muhasebecilik zorunluluğu daha azdır. Ancak şahsi sorumluluk mevcuttur.

ZAO (Kapalı Anonim Şirket)

Hisse senetleri belirli bir grup arasında dağıtılır. Büyük ölçekli yatırımlar ve ortak girişimler için tercih edilir. OOO’ya kıyasla daha karmaşık bir yapıya sahiptir.

Serbest Ekonomik Bölge (SEZ) Şirketi

6 farklı SEZ’den birinde kurulan şirketler 5 yıl kurumlar vergisinden muaftır. İhracat odaklı üretim yapanlar için idealdir.

Şirket Kurulum Adımları (1’den 8’e)

1. Şirket Adı Belirleme ve Rezervasyon
   Belarus Ticaret Sicili’nde şirket adı benzersiz olmalıdır. Adın müsait olup olmadığı online sorgulanabilir. İsim belirlendikten sonra rezervasyon yaptırılır.
2. Kuruluş Belgelerinin Hazırlanması
   Ana sözleşme (Ustav) hazırlanır. Türk vatandaşları için noter onaylı pasaport fotokopisi ve apostilli tercüme gereklidir. Kurucular birden fazlaysa ortak anlaşması düzenlenir.
3. Yasal Adres Belirleme
   Şirketin kayıtlı adresi belirlenir. Fiziksel ofis veya sanal ofis kullanılabilir. Adres Minsk veya diğer Belarus şehirlerinden herhangi biri olabilir.
4. Ticaret Sicili’ne Kayıt
   Belgeler Birleşik Devlet Sicili’ne (Yediniy Gosudarstvenny Registr) teslim edilir. Belarus 2023 itibarıyla kayıt işlemlerini 1 gün içinde tamamlamaktadır. Kayıt belgesi (Svidetelstvo) teslim edilir.
5. Vergi Dairesi Kaydı
   Şirket kurulduktan sonra otomatik olarak vergi dairesine kaydı yapılır. UNP (Vergi Kimlik Numarası) verilir.
6. Banka Hesabı Açılması
   Belaruslu bir bankada iş hesabı açılır. Başlıca bankalar: Belarusbank, MTBank, Alfa-Bank Belarus. Yabancı uyruklu kurucular bizzat bankada hazır bulunmalıdır.
7. Muhasebe Sisteminin Kurulması
   Belaruslu sertifikalı muhasebeci tutulmalıdır. OOO’lar tam kapsamlı muhasebe kayıtları tutmak zorundadır. Üç aylık KDV beyannamesi verilir.
8. Sosyal Güvenlik ve Bordro Kaydı
   Çalışan olması halinde sosyal güvenlik fonlarına kayıt yapılır. İşveren yükümlülükleri Belaruslu uzmanlarla yönetilir.

Gerekli Belgeler

Türk vatandaşları için Belarus’ta şirket kurulumunda gerekli belgeler:

• ✅ Pasaport fotokopisi (noter onaylı)
• ✅ Apostilli pasaport tercümesi (Rusça veya Belarusça)
• ✅ Kayıt adresi belgesi (kira sözleşmesi veya mülkiyet belgesi)
• ✅ Ana sözleşme (Ustav — Rusça hazırlanır)
• ✅ Kurucu kararı (şirket kurma kararını belgeleyen yazılı karar)
• ✅ Devlet harcı (yaklaşık 25 BYN — sembolik düzeyde)
• ✅ Banka referans mektubu (bazı durumlarda istenir)

Global Danışmanlık olarak belge hazırlama, tercüme ve apostil süreçlerini eksiksiz yönetiyoruz.

Çalışma İzni ve Oturma İzni

Şirketinizin kurulumundan sonra Belarus’ta uzun süreli ikamet etmek istiyorsanız:

Çalışma İzni (Razresheniye na Rabotu)

• Şirketiniz adına çalışmak için Belarus İçişleri Bakanlığı’ndan çalışma izni alınır
• Süre: 1 yıl (yenilenebilir)
• Başvuru süresi: 2-4 hafta
• Şirket sahibi olmanız otomatik çalışma izni vermez — ayrı başvuru gerekir

Oturma İzni (Vid Na Zhitelstvo)

• Çalışma iznine dayalı olarak geçici oturma izni alınabilir
• 5 yıl boyunca yaşandıktan sonra daimi oturma izni başvurusunda bulunulabilir
• Aile birleşimi yoluyla eş ve çocuklar da oturma izninden yararlanabilir

Vergi Avantajları

Belarus, yatırımcılara cazip bir vergi ortamı sunmaktadır:

Vergi Türü	Standart Oran	HTP / SEZ Oranı
Kurumlar Vergisi	%18	%0
Kişisel Gelir Vergisi	%13	%9 (HTP)
KDV	%20	Muafiyet (ihracat)
Sosyal Güvenlik	%35 (işveren)	%35
Temettü Vergisi	%13	%0 (HTP)

Sık Sorulan Sorular

Belarus’ta şirket kurmak ne kadar sürer?
Belgelerin eksiksiz olması durumunda kayıt işlemi 1-3 iş günü içinde tamamlanmaktadır. Belge hazırlama ve tercüme süreci dahil toplam süre 2-4 haftadır.

Belarus’ta şirket kurmanın toplam maliyeti nedir?
Resmi devlet harcı yaklaşık 25 BYN (sembolik). Danışmanlık, tercüme, apostil ve noter ücretleri dahil toplam maliyet 800-2.000 Euro aralığındadır. Bizimle çalışırsanız tüm süreci sabit bir paket ücretle yönetiyoruz.

Belarus’ta yabancı ortak olmadan şirket kurulabilir mi?
Evet. %100 yabancı sermayeli şirket kurulmasına izin verilmektedir. Belaruslu bir ortak zorunlu değildir.

Belarus’ta hangi sektörler en avantajlıdır?
BT ve yazılım (HTP avantajları), lojistik, üretim, e-ticaret ve tarım-gıda sektörleri özellikle avantajlıdır.

Türkiye ile Belarus arasında çifte vergilendirme anlaşması var mı?
Evet. Türkiye ve Belarus arasında çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması mevcuttur. Bu anlaşma aynı gelirin iki ülkede de vergilendirilmesini engeller.